İş ve Para Dünyası
Karşılıksız Çek Yazanlara Hapis Cezası Var Mı?
Yazar: - 26 Nisan 2018
2.756
0
Karşılıksız Çek Yazanlara Hapis Cezası Var Mı?

Ticari firmalar, aralarında yaptıkları hizmet ve ürün alım satımında genellikle değerli evraklardan olan çekleri kullanarak finansman sağlarlar. Çekler, üzerinde yazan değer kadar paranın yine üzerinde yazılan tarihte ilgili bankadan tahsil edilmesine olanak sağlayan değerli evraklardır.

Her yerde hukuki geçerliliği olan çekler, kullanıldıktan sonra para yerine geçmektedirler ve vadesi geldiğinde de bankada bozdurularak nakde dönüştürülürler.

Çeklerde Mağduriyetlik Yaşanması
Çekler, Türk Ticaret Kanununa göre düzenlenirler ve alakalı olan bankalara hitaben düzenlenerek ödeme aracı olarak kullanılırlar. Uygun olarak hazırlanan çekler, ticarette alınan hizmet ya da mallar karşılığında finansman aracı olarak kullanılabilir ve yaygın olarak da kullanılmaktadır da. Fakat, çeklerin bu kadar yaygın kullanılmasının ve standartlara uygun olarak hazırlandıktan sonra nakit yerine geçmesinin yanı sıra çeklerin hazırlanmış olduğu kişiler bazı zamanlar mağdur durumda kalabilmektedirler. Mağduriyetlerinin başlıca nedenlerinden biri, oluşturulan çeklerin vade günü geldiği zaman alakalı olan bankalara gidildiğinde, banka hesabında çekin üzerinde yazan değer kadar paranın bulunmuyor olması ve kişilerin mal satımından ya da hizmet sunumundan dolayı alacaklı oldukları paraları alamıyor olmalarıdır.

Çekler, hazırlanmaları ve kullanılmaları söz konusu olduğunda 3 tane taraf işin içinde bulunmaktadır. Taraflardan ilki, çeki düzenleyen kişiler, keşidecilerdir. Taraflardan ikincisi, çekin düzenlendiği, hizmet sunumunda ya da mal satışında bulunarak çekte yazan değerleri hak eden kişiler, hamillerdir. Üçüncü taraf ise, çekin vadesi geldiğinde bozdurularak nakde dönüştürülecek olduğu banka, muhataptır.

Çekler, çoğunlukla vadeli alışverişlerde kullanılan finansman araçlarıdır. Bankaya gönderilen çekler banka tarafından sorgulanır ve alakalı hesaplarda yeteri kadar para varsa kişilerin ödemeleri yapılır. Hesaplarda yeteri kadar para bulunmadığı durumlarda banka, 16,30 a kadar bekler ve bu zamana kadar hesaplara, çeklerin tutarlarını karşılayacak kadar para aktarımında bulunulmadığı durumlarda çekler, karşılıksız çek durumuna düşerler.


Çekler, üzerinde yazan tarihlerin, vadesinin gelmesiyle alakalı olan bankaya götürülerek nakde dönüştürülecek olan evraklardır. Fakat bazı durumlar söz konusu olduğunda, çekler bankalara götürülünce çeklerin alakalı oldukları hesaplarda çekin üzerinde yazan değer kadar para bulunmayabilir. Bu gibi kötü durumlarda çeklere karşılıksız çek denir ve çeklerin alakalı oldukları hesaplarda çekin değerini karşılayacak tutarda nakit bulunmadığı anlamına gelmektedir.

Karşılıksız Çek Vakalarında
Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi uyumu kapsamında, karşılıksız çek veren kişilere verilen hapis cezaları kaldırılarak finansal suçlara finansal ceza prensibiyle yeniden düzenlemeye gidilmişti ve verilen hapis cezaları kaldırılarak yalnızca finansal ceza verilir olmuştu. Bu durumdan doğan gerçeklik ise karşılıksız çek vermenin hapis cezası gibi caydırıcı bir yaptırımı olmadığından bu vakaların artması olmuştur. Finansal anlamda kötü etkilenen ve çeklerde yazan değerleri bankadan alamayan, yalnızca yasalar gereği bankanın verdiği düşük güvence bedellerini alabilen mağdurlar son derece kötü durumda kalmaktaydı ve ekonomik anlamda işler, hamiller tarafından kötüye gitmekteydi. Bu durumu düzenlemek amacıyla kaldırılan hapis cezaları geri getirildi ve karşılıksız çek sunumunda bulunan kişilere caydırıcı olan hapis cezaları yeniden uygulanmaya başlandı.

Karşılıksız çek veren kişiler, Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun alakalı maddesinde belirtildiği üzere kamuya yararlı işte çalıştırma kararı olmadan direk olarak hapis cezasına çarptırılacaklardır. Hapis cezası gibi caydırıcı cezaların alakalı kanunda değişiklik yapılması ve 09,08,2016 tarihinde resmi gazetede yayımlanmasından sonra geri getirilmiş ve alınan hizmet ve malların karşılığı olan tutarın ödenmemesi durumunda hamillerin son derece kötü etkilenmesi fakat keşidecilerin yalnızca finansal cezayle kurtulmaları yayası değiştirilmiştir.

Karşılıksız Çek Yazanlara Verilen Cezalar
Karşılıksız çek yazan kişilere verilen hapis cezaları bir süre kaldırılmış fakat artan vakalar ile mağdur sayısı artarken karşılıksız çek yazan kişilerin finansal cezalarla kurtulmaları, hem etik olarak hem de ticari olarak piyasada kötü izler oluşturmuştu. 2016’ da alakalı kanunda yapılan değişiklikle karşılıksız çek veren kişilere, kamu yararına görevlendirmede bulunmaksızın hapis cezası uygulanmaya başlandı. Karşılıksız çek yazan kimselerin karşı karşıya kalacakları diğer yaptırımlar ise şirket yönetiminde bir daha görev alamama ve çek yazamamadır.

Twitter'de Takip Edin;

İlgili Konular

ZİYARETÇİ YORUMLARI (Henüz Yorum Yapılmamış. İlk Yorumu Siz Yapın.)

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ